Geloven Leren

Opinie en tools voor wie begaan is met het katholieke geloof

Copyrightbloedhonden

 Apr 5, 2026    10 min read
blog

COPYTRACK™

Op internet zijn een aantal bedrijven actief “om auteursrechten op afbeeldingen te beschermen”. Onlangs kwam ik in aanraking (lees: werd ik aangevallen) door COPYTRACK en Visual Rights Group omwille van afbeeldingen op deze website. Het zijn een soort van incassobedrijven, die van hun klanten afbeeldingen krijgen doorgestuurd en op internet op zoek gaan of die op websites gebruikt worden zonder dat er een licentie voor is betaald. Vinden ze een overtreder (lees: slachtoffer), krijgt die een aanmaning in de bus met veel legalees en de boodschap binnen 8 dagen een storting van enkele honderden euro’s te maken, met het dreigement van gerechtelijke vervolging als dat niet binnen die termijn gebeurt.

In principe is dit een respectabel businessmodel. Fotografen en ontwerpers mogen vergoeding vragen voor gebruik van hun (intellectuele) eigendom en die ook opeisen van overtreders, en voor dat laatste is het niet abnormaal dat ze een gespecialiseerde firma inhuren. Afgaande echter op getuigenissen op diverse fora, is het “beschermen van auteursrechten” een business op zichzelf geworden. Het zijn immers niet altijd zelfstandige fotografen die er hun broodwinning mee veilig stellen. Het incassobedrijf, dat zelf geen auteursrechten bezit, doet een 1-2-tje met een derde partner, die een gigantische databank van auteursrechtenbeschermde afbeeldingen opbouwt, vermoedelijk verzameld enkel met het doel ze via zo’n incassobedrijf ten gelde te maken. Ik mag hopen dat de oorspronkelijk auteurs een forfaitaire som hebben gekregen om hun rechten af te staan en zich misschien niet eens bewust zijn dat er met hun foto’s een handeltje wordt opgezet.

Sprekend uit eigen ervaring, is het best overweldigend als je zo’n dreigmail krijgt omwille van een afbeelding die je x jaren geleden onzorgvuldig en onnadenkend van internet plukte als illustrie bij een blogpost op je hobbywebsite, die je financieel niks oplevert en waarvan de kostprijs na het ingaan op de dreigmail plots door het dak gaat, want één afbeelding kost je plots een veelvoud van de jaarlijkse serverkost. En juridische consequenties, die kan je al helemaal missen, want daar komen dan weer advocaten bij en een hoop gedoe dat voor een leek alleen maar nog meer kosten en stress kan betekenen.

Daar rekenen ze natuurlijk op, dat de angst bij de eigenaar van de website de overhand neemt en dat hij zonder meer betaalt, ‘om ervan af te zijn’. Aan pakweg €300 per prentje, te verdelen onder de incasso (een bedrijfje met wellicht slechts een handvol werknemers) en de eigenaar van het prentje, hoeft de succesratio van de dreigmails niet eens zo hoog te zijn, om een winstgevend handeltje te hebben. Als je met hen in discussie gaat, is de kans groot (lees: zit het ingebakken in hun geautomatiseerde emailscenario’s) dat ze je op de duur een ‘vermindering’ toekennen tot pakweg 60% van de oorspronkelijke eis. Ook dat is natuurlijk inspelend op de psychologie, want de nog altijd ietwat angstige tegenpartij, die zal zeggen ‘ik heb met onderhandelen toch al 40% in de wacht gesleept, ik zal nu maar betalen’.

Je vindt op internet tientallen websites en fora waar wordt gesuggereerd hoe je met zo’n mail omgaat, met totaal uiteenlopende suggesties. Een heel aantal zeggen: gewoon negeren, doen alsof het spam is. Misschien kan je dat riskeren, gezien de incasso eigenlijk alleen echt geïnteresseerd lijkt in de (bange) slachtoffers die zonder nadenken de volle pot doorstorten, maar zeker is dat niet. Ervan uitgaande dat je voor de afbeelding inderdaad geen licentie kocht, lijkt het me niet meer dan eerlijk ze meteen weg te halen. Ga dan na waar de afbeelding nu nog beschikbaar is (via zoekmachine tineye.com) en kijk of ze nog ergens te koop wordt aangeboden, of tracht minstens te achterhalen wie de originele auteur is. Je kan best ook aan de incasso vragen dat ze aantonen dat zij gerechtigd zijn op te treden namens de eigenaar, maar je krijgt dan gewoon een documentje terug waarin ze dat ‘onder ede’ verklaren, dus veel meer dan het signaal geven dat je ze niet zomaar op hun woord gelooft, brengt je dat niet vooruit.

Als je een goed beeld hebt van de oorsprong van de afbeelding en de commerciële waarde (op het moment dat je ze publiceerde), vergelijk die dan met de vergoeding die wordt geëist, die wellicht minstens een tienvoud daarvan is. Daar gaat namelijk m.i. de incasso juridisch de mist in. Zij willen natuurlijk een schadevergoeding waar ze zelf ook nog wat aan overhouden, maar als ik—als juridische leek—chatgpt daarover ondervroeg, bezorgde die me een samenvatting van een Europese richtlijn ivm. schadevergoeding voor inbreuk op auteursrechten, waarin toch vrij duidelijk staat (indien het niet gaat om opzettelijk misbruik en indien de overtreder er zelf geen winst mee maakte), dat de vergoeding evenredig moet zijn met de waarde van de licentie, zonder toevoeging van excessieve schadevergoedingen.

Als brave burger, die wel wil toegeven dat hij in de fout is gegaan met de onzorgvuldige publicatie, lijkt het me best in gesprek te gaan met de incasso en te argumenteren dat de geëiste vergoeding excessief is gezien de aard van de afbeelding en van jouw website, en een redelijk tegenvoorstel te doen, bijvoorbeeld het betalen van het dubbel van de gewone kostprijs van de licentie. Ik gebruik dan chatgpt om een bericht te formuleren dat ook voorzien is van het nodige legalees, zodat we op gelijke voet kunnen praten ;). Het kan best zijn dat de incasso blijft dreigen het dossier over te maken aan hun juridische partners. Ik kan niet inschatten wat het risico is dat ze dat daadwerkelijk doen, maar hoewel ze misschien een advocaat hebben die hun zaken aan de lopende band doet, vreet dat toch al een stuk van hun winstmarge weg, en dan lopen ze nog het risico dat een rechter hen een vergoeding toekent die een stuk lager is dan wat ze opeisten, en dan houden ze er niks aan over. Chatgpt was ook heel kategorisch in het antwoord op de vraag of zo’n incasso jou hun eigen onkosten mag aanrekenen, dat uitdrukkelijk negatief is.

De incasso’s hebben echter het instinct van bloedhonden: eens gebeten, laten ze niet los. Voor mij, bange blogger, bestond de oplossing erin een advocaat onder de arm te nemen en die een antwoord te laten sturen. Dat kostte me weliswaar nog een duit, maar toch slechts pakweg de helft van het geëiste bedrag, en blijkt effectief: de communicatie stopt. Na nenkele maanden (!) kreeg ik van de advocaat het bericht dat hij betreffende een van de eisen antwoord had gekregen dat die was ingetrokken. Van de tweede eis geen woord meer gehoord.

Het is jammer, ja zelfs wraakroepend, dat de bescherming van het creatieve werk van fotografen en ontwerpers de basis kan zijn van een geldmachine die als voornaamste activiteit heeft op aggressieve wijze argeloze internetamateurs angst aan te jagen en bovenmatige schadevergoedingen te eisen.

PS. als mijn website kortelings verdwijnt, kan het zijn dat een van bovenvermelde incasso’s mijn hosting provider heeft gedreigd met een proces wegens smaad, want ook daarvan vond ik getuigenissen online. Hopelijk ben ik in mijn verwoordingen dus neutraal genoeg gebleven…

PPS. ik heb lang getwijfeld of ik aan deze onchristelijke praktijk een artikel zou wijden op mijn blog, maar ik las net een gelijkaardige getuigenis “De aasgieren van het auteursrecht” en het lijkt me niet onbelangrijk dat bloggers zich hierover uitspreken.

Europese richtlijn samengevat door chatgpt:

The European Enforcement Directive (2004/48/EC) sets the EU-wide framework for how damages in intellectual property (including copyright) cases should be assessed.

Here’s a breakdown of what it says (esp. Article 13, which covers damages):

Article 13 – Damages

  1. General Principle

Courts must order the infringer who knowingly (or with reasonable grounds to know) engaged in infringing activity to pay damages appropriate to the actual prejudice suffered by the rightsholder.

  1. Two Main Ways to Calculate Damages

Member States must allow courts to choose between:

a) Actual Harm Approach

  • Taking into account all relevant aspects such as:
    • negative economic consequences (e.g. lost profits),
    • any unfair profits made by the infringer,
    • and, in appropriate cases, moral prejudice (e.g. harm to reputation).

b) Hypothetical Licence Approach

Courts may set damages as a lump sum on the basis of elements such as the amount of royalties or fees that would have been due if the infringer had requested authorisation to use the work.

This is often what happens in practice: damages are based on the “reasonable licence fee” model.

  1. No Punitive Damages

  2. The directive does not provide for punitive or excessive damages.

  3. Compensation must be proportionate and aimed at restoring the rightsholder to the position they would have been in, not to punish the infringer.

  4. Innocent Infringers

If the infringer did not knowingly, or with reasonable grounds to know, engage in infringement, Member States may allow courts to order the recovery of profits only, or the payment of damages that may be pre-established (modest).

What This Means in Practice (esp. Belgium/EU)

  • If you used a photo or still unknowingly (and especially non-commercially), the court may limit damages to a notional licence fee, not an inflated penalty.
  • Rights holders cannot add arbitrary agency/enforcement fees beyond actual loss or a reasonable licence fee (unless court-awarded as costs).
  • Courts must consider proportionality — they cannot rubber-stamp excessive claims.

Key takeaway:

Under Directive 2004/48/EC, damages for copyright infringement in the EU are about compensation, not punishment. They’re usually limited to either:

  • the rightsholder’s real loss/unfair profits, or
  • the reasonable licence fee that would have applied.

Belgische wet ivm. incasso’s uitgelegd door chatgpt:

  1. Standing to Claim Damages

  2. Only the rights holder (or someone with a clear legal assignment of the rights) can claim damages for copyright infringement.

  3. A third party like Copytrack acts as an agent or representative. They don’t themselves suffer “damage” from the infringement, so they cannot claim damages in their own name unless they have actually purchased/been assigned the copyright.

  4. Recovery of Enforcement Costs

  5. The Enforcement Directive (2004/48/EC) allows recovery of reasonable legal costs and expenses, but only if ordered by a court.

  6. Administrative “collection costs” charged by a private company like Copytrack are not automatically recoverable.

  7. In Belgium, even if they sue and win, the court will award only the fixed procedural indemnity (rechtsplegingsvergoeding / indemnité de procédure), which is capped depending on the value of the claim (often just a few hundred euros).

  8. Out-of-Court Demands

  9. If Copytrack (or any incasso agency) tries to add their own fees in an out-of-court settlement, you are not legally obliged to pay those.

  10. You’re only responsible for:

    • The reasonable licence fee or actual damage suffered by the copyright owner.
    • Possibly court-awarded legal costs if they go to trial and win.

  11. Belgian Debt Collection Rules

  12. Belgium has strict consumer protection around incasso companies.

  13. Debt collectors cannot invent or inflate claims; they can only collect what the underlying creditor is entitled to.

  14. Any “service fee” they add for themselves is essentially unenforceable unless you voluntarily agree.

Summary:

  • No, Copytrack cannot legally charge you extra on top of the copyright owner’s actual damages.
  • They can only recover their own costs if a court awards them (and even then, only partially, under Belgian law).
  • Their threatening letters that include “enforcement costs” are mostly pressure tactics, not enforceable debts.

Om niet in problemen te komen met de publicatie van het bedrijfslogo bovenaan dit artikel, voeg ik deze disclaimer toe:

Juridische kennisgeving

Alle handelsmerken, logo’s en beeldmerken die op deze website worden weergegeven, zijn het exclusieve eigendom van hun respectieve rechthebbenden. Het gebruik ervan op deze website geschiedt uitsluitend ter identificatie en in een redactionele of informatieve context. Dit gebruik houdt geen commerciële exploitatie in en kan niet worden opgevat als een goedkeuring, sponsoring of andere vorm van associatie door de merkhouder.

Verwante onderwerpen...